2. Interpelacja w sprawie rozszerzenia polityki informacyjnej rządu o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej
INTERPELACJA NR 2814 zgłoszona dnia 18-11-1999 na pos. 64 przez
Karol Działoszyński
Czesław Fiedorowicz
Władysław Frasyniuk
Barbara Imiołczyk
Piotr Lewandowski
Jan Lityński
Włodzimierz Puzyna
Grażyna Staniszewska
Kazimierz Szczygielski
Iwona śledzińska-Katarasińska
Jerzy Grzegorz Zając
Marcin Zawiła
Interpelacja nr 2814
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie rozszerzenia polityki informacyjnej rządu o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej
Szanowny Panie Premierze! Przystąpienie naszego kraju do Unii Europejskiej w świadomości obywateli przestaje być odległą perspektywą, a w miarę postępu negocjacji akcesyjnych staje się przewidywalną w czasie rzeczywistością.
Obok działań na rzecz kształtowania postaw rzeczowych i pozytywnych, z niepokojem obserwujemy działania ukierunkowane na pobudzanie lęków społecznych, często demagogiczne, obliczone na budowanie postaw antyeuropejskich.
Wyniki ostatnich badań opinii publicznej ujawniające spadek poparcia dla integracji europejskiej poniżej 50% muszą stać się przedmiotem poważnej refleksji i rozszerzenia dotychczasowych form informowania społeczeństwa o perspektywach Polski w Unii Europejskiej.
Dotychczasowa polityka informacyjna opierająca się na Centrum Informacji Europejskiej działającym w ramach UKIE i współpracujących z nim organizacjach pozarządowych na terenie kraju, naszym zdaniem, powinna być uzupełniona o sieć instytucjonalnie stabilnych punktów informacyjnych, znajdujących się możliwie niedaleko miejsca zamieszkania obywatela.
W wyniku programu ˝Pracownia internetowa w każdej gminie˝ realizowanego w szkołach ze środków finansowych budżetu państwa niemal we wszystkich gminach uruchomiono bardzo nowoczesne pracownie komputerowe z dostępem do Internetu. W oparciu o tak zbudowaną i rozszerzoną sieć komputerową w szkołach istnieje szansa powołania gminnych ośrodków informacji europejskiej. Realizacja takiego programu będzie możliwa, jeśli podejmiemy wysiłek przeszkolenia ok. 2500 nauczycieli w zakresie wiedzy europejskiej i umiejętności obsługi komputera.
Działanie to daje podwójną korzyść: nauczyciel odpowiednio przygotowany może jednocześnie pełnić rolę informatora europejskiego w środowisku lokalnym i realizować program szkolny dotyczący tego zagadnienia. Przy ubieganiu się o pomocowe środki finansowe strona polska posiada imponujący wkład własny w postaci majątku, jaki stanowią istniejące pracownie komputerowe.
Pozwalamy sobie postawić następujące pytania:
Czy rząd zamierza uzupełnić istniejącą sieć punktów informacji europejskiej opartą o organizacje pozarządowe o sieć informacji zbudowaną na bazie szkolnych pracowni internetowych?
Jakie nakłady finansowe należy ponieść na program przeszkolenia nauczycieli i czy istniejące programy pomocowe mogą być przeznaczone na ten cel?
Poseł Marcin Zawiła
oraz grupa posłów
Warszawa, dnia 3 listopada 1999 r.
Odpowiedź na pow. Interpelację:
Paweł Samecki - podsekretarz stanu p.o. Sekretarza Komitetu Integracji Europejskiej
dnia 15-12-1999 na pos. 66 (zał.2)
Odpowiedź podsekretarza stanu p.o. sekretarza Komitetu Integracji Europejskiej - z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -
na interpelację nr 2814
w sprawie rozszerzenia polityki informacyjnej rządu o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej
Szanowny Panie Marszałku! W nawiązaniu do skierowanej do prezesa Rady Ministrów pana Jerzego Buzka interpelacji posła Marcina Zawiły oraz grupy posłów Unii Wolności, z upoważnienia pana premiera chciałbym udzielić odpowiedzi na zawarte w interpelacji pytania:
1. Czy rząd zamierza uzupełnić istniejącą sieć punktów informacji europejskiej, opartą o organizacje pozarządowe o sieć informacji zbudowaną na bazie szkolnych pracowni internetowych?
2. Jakie nakłady finansowe należy ponieść na program przeszkolenia nauczycieli?
3. Czy istniejące programy pomocowe mogą być przeznaczone na ten cel?
Ad 1. Poszerzanie istniejącej sieci punktów informacji europejskiej.
Departament Informacji i Kształcenia Europejskiego Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej (UKIE) w ramach zadań wynikających z ˝Programu Informowania Społeczeństwa. Integracja Polski z Unią Europejską˝ przyjętego przez Radę Ministrów 4 maja 1999 r. przygotował koncepcję utworzenia sieci ośrodków współpracujących z działającym w ramach UKIE Centrum Informacji Europejskiej (CIE). Ośrodki te pełniłyby rolę regionalnych centrów inforamcji europejskiej (ROIE).
Celem działalności ROIE jest informowanie różnych grup społecznych o procesie integracji Polski z UE. Będą to ogólnodostępne ośrodki, w których mieszkańcy danego terenu będą mogli otrzymać (osobiście lub za pośrednictwem listów, faksów lub Internetu) odpowiedzi na pytania związane ze wszelkimi aspektami procesu integracji, Unii Europejskiej itp.
Ze względu na zadania regionalnymi ośrodkami informacji europejskiej powinny być już istniejące podmioty, mające doświadczenie w działalności informacyjnej, w dziedzinie integracji Polski z UE oraz w działalności promocyjnej. Dodatkowo powinny dysponować odpowiednim lokalem, łatwo dostępnym dla odwiedzających, wyraźnie wydzielonym, jeżeli znajdować się będzie w strukturze organizacyjnej danego podmiotu. Ponadto ośrodek powinien być wyposażony w odpowiedni sprzęt gwarantujący obsługę odwiedzających na odpowiednim poziomie technicznym i merytorycznym.
Według założeń obsługę ROIE powinna zapewnić jedna lub dwie osoby pracujące na zmianę, posiadające przygotowanie merytoryczne z zakresu problematyki integracji europejskiej i zagadnień związanych z funkcjonowaniem Unii Europejskiej.
Zakłada się, że ROIE będą ˝dodane˝ do jednostek mających niezależne źródła finansowania. Ich działalność może być wspierana przez m.in. wojewodę, samorząd wojewódzki, uczelnie wyższe i organizacje pozarządowe oraz podmioty gospodarcze. Możliwe też będzie dla tych ośrodków ubieganie się o dofinansowanie, na przyjętych zasadach, różnych przedsięwzięć w ramach środków na realizację Programu Informowania Społeczeństwa (PIS).
Zgodnie z wypracowaną koncepcją, jak również możliwościami finansowania określonymi w PIS, plan tworzenia i rozwoju sieci przedstawia się następująco:
- powołanie ROIE w miastach wojewódzkich - przełom 1999/2000 r.,
- powołanie ROIE w byłych miastach wojewódzkich - do końca czerwca 2000 r.,
- powołanie ROIE w miastach powiatowych - przełom 2000/2001 r.
Aktualnie realizowany jest pierwszy etap rozwoju sieci obejmujący miasta wojewódzkie i częściowo etap drugi dotyczący byłych miast wojewódzkich.
We wrześniu br. ogłoszony został na łamach dziennika ˝Rzeczpospolita˝ konkurs dla obecnych i byłych miast wojewódzkich. W listopadzie przeprowadzone zostały wizyty weryfikacyjne u podmiotów aplikujących z miast wojewódzkich. Podpisanie porozumień o współpracy z wybranymi ośrodkami z tych miast planowane jest w grudniu. Wizyty weryfikacyjne w byłych miastach wojewódzkich odbędą się w pierwszym kwartale 2000 r.
Polityka informacyjna o integracji Polski z UE nie opiera się zatem wyłącznie na CIE działającym w ramach UKIE i współpracujących z nim instytucjach rządowych. To, co już funkcjonuje, stale rozwijane jest o kolejne instytucjonalnie stabilne punkty informacyjne, co prowadzić ma do możliwie maksymalnego przybliżenia informacji do miejsca zamieszkania obywatela.
Poszerzanie istniejącej sieci punktów informacji europejskiej o sieć informacji zbudowaną na bazie szkolnych pracowni internetowych.
Program ˝Pracownia internetowa w każdej gminie˝ jest programem finansowanym ze środków budżetowych, który przewiduje ok. 10 stanowisk komputerowych w każdej szkole. Do zadań szkoły należy przeszkolenie 2-3 nauczycieli posługujących się biegle programami komputerowymi i wiedzą w zakresie dostępu do sieci Internet. Liczba 2500 nauczycieli, podana w interpelacji, którzy powinni być przeszkoleni w zakresie wiedzy europejskiej, dotyczy z pewnością tej grupy nauczycieli. Nie wydaje się jednak celowe angażowanie ich w dodatkowe szkolenie w zakresie tematyki europejskiej, zwłaszcza że rekrutują się oni w większości spośród informatyków. Nauczyciele przeszkoleni w zakresie wiedzy europejskiej powinni być głównie doradcami metodycznymi lub dydaktykami w zakresie wiedzy o społeczeństwie, geografii lub historii.
W 1996 r. opracowany został przez Centralny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli (CODN) pakiet pilotażowy z zakresu edukacji europejskiej pt. ˝Europa na co dzień˝. Pakiet składa się z podręcznika dla ucznia i poradnika dla nauczyciela. W ramach tego programu przeszkolono także 1200 nauczycieli trenerów, którzy regularnie szkolą systemem kaskadowym następnych nauczycieli. Podręczniki i poradniki są powszechnie dostępne w wojewódzkich bibliotekach pedagogicznych. Nie ma żadnych przeszkód, aby ww. projekt kontynuować poprzez aktualizację pakietu czy poszerzenie oferty pakietu.
Jednocześnie większość wojewódzkich ośrodków metodycznych podejmuje działania dydaktyczne w zakresie integracji europejskiej poprzez organizowanie form kształcenia i doskonalenia nauczycieli na poziomie lokalnym.
Ad 2. W tym kontekście zasadne wydaje się nie tyle finansowanie, jak sugeruje to w interpelacji pan poseł Marcin Zawiła, programu przeszkolenia 2500 nauczycieli w zakresie wiedzy europejskiej w uzupełnieniu programu ˝Pracownia internetowa w każdej gminie˝, co raczej wsparcie finansowe, znacznie mniejszymi środkami, pakietu pilotażowego ˝Europa na co dzień˝ i dodatkowego uaktywnienia prowadzonych szkoleń. Nic nie stoi na przeszkodzie, by realizatorzy programu ˝Pracownia internetowa w każdej gminie˝ w porozumieniu z CODN i istniejącym już zapleczem grupy 1200 nauczycieli trenerów wypracowali wspólne propozycje szkoleń.
Ad 3. Istnieją pewne możliwości wsparcia finansowego dla ww. przedsięwzięcia w ramach programu SOCRATES, który jest programem UE. Polska wraz z innymi krajami stowarzyszonymi z UE uczestniczy w nim od roku szkolnego 1997/1998. Program nie ma charakteru wyłącznie pomocowego, ponieważ za uczestnictwo opłacamy część składki. SOCRATES składa się z 8 komponentów, przy czym dla młodzieży szkół podstawowych i średnich przeznaczone są głównie komponenty COMENIUS i LINGUA (obsługiwany przez Fundację Rozwoju Systemu Edukacji, Warszawa al. Szucha 25, tel. 622 37 12).
W ramach komponentu COMENIUS realizowane są 3 programy:
1. europejskie projekty edukacyjne,
2. edukacja międzykulturowa,
3. doskonalenie zawodowe pracowników oświaty. W tym przypadku chodzi głównie o podtrzymywanie i finansowanie kontaktów roboczych wybranych grup polskich nauczycieli w ośrodkach UE.
W ramach przygotowywanego Programu Aktywizacji Obszarów Wiejskich, finansowanego przez Bank światowy, przewiduje się komponent Edukacja (za przygotowanie komponentu odpowiedzialne jest MEN, Departament Ekonomiki Edukacji). Będzie się on składał z 3 części:
1. poprawa jakości nauczania, zakup środków dydaktycznych, technologie informacyjne,
2. dowóz dzieci do szkół,
3. modernizacja infrastruktury szkolnej.
Z wyrazami szacunku
Podsekretarz stanu
Paweł Samecki
Warszawa, dnia 7 grudnia 1999 r.
